Meme kanseri tedavisi cerrahi, radyoterapi ve ilaç tedavilerinin birlikte düşünüldüğü, ekip çalışması gerektiren bir süreçtir. Tıbbi onkoloji bu sürecin kemoterapi, hormon tedavisi, hedefe yönelik ve bağışıklık temelli tedavilerden oluşan ayağını üstlenir. Prof. Dr. Meral Günaldı, Bahçelievler ve çevresinden gelen hastaları Ulus, Beşiktaş'taki muayenehanesinde kabul etmektedir. Sayfadaki başlıklar, tedavinin farklı dönemlerinde akla gelen sorulara yanıt vermeyi amaçlar.
Bahçelievler, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda yer alan bir ilçedir.
Meme Kanseri Riskini Etkileyen Faktörler
Meme kanseri riskini artıran etkenlerin bir kısmı kişinin kontrolü dışındadır. Kadın olmak ve yaşın ilerlemesi bunların başında gelir. Yakın akrabalarda meme ya da yumurtalık kanseri bulunması, BRCA gibi kalıtsal gen değişikliklerini taşımak, daha önce göğüs bölgesine radyoterapi almış olmak ve mamografide meme dokusunun yoğun görünmesi de riski yükseltebilir. Adetlerin erken başlaması, menopozun geç gelmesi ve hiç doğum yapmamış olmak, östrojene uzun süre maruz kalmayla ilişkilendirilen durumlardır.
Yaşam tarzına bağlı etkenler ise değiştirilebilir. Menopoz sonrasında kilo fazlalığı, düzenli alkol kullanımı ve hareketsiz bir yaşam riskle bağlantılı bulunmuştur. Menopoz döneminde uzun süreli kombine hormon tedavisi kullanımı da hekimle birlikte tartılması gereken bir konudur. Risk faktörü taşımak kanser gelişeceği anlamına gelmez; hiçbir risk faktörü olmayan kadınlarda da hastalık görülebilir. Bu yüzden kişisel risk değerlendirmesini aile öyküsüyle birlikte hekiminizle konuşmak, tarama planını da buna göre şekillendirmeyi sağlar.
Patoloji Raporu ve Meme Kanserinin Alt Tipleri
Biyopsi sonucu yalnızca kanserin varlığını göstermekle kalmaz, tümörün kimliğini de ortaya koyar. Patolog; hücrelerin hangi yapıdan geliştiğini (çoğunlukla süt kanallarından köken alan duktal ya da süt bezciklerinden köken alan lobüler tip), ne kadar farklılaştığını gösteren dereceyi ve özel boyamaların sonuçlarını raporlar. Tedaviyi en çok etkileyen bilgiler bu boyamalardan elde edilir:
- Hormon reseptörleri: östrojen ve progesteron reseptörlerinin varlığı, tümörün hormonlardan beslenip beslenmediğini gösterir.
- HER2 durumu: hücre yüzeyindeki bu büyüme reseptörünün fazla bulunması, ona özel ilaçların kullanılabileceğini düşündürür.
- Çoğalma belirteçleri: hücrelerin ne hızla bölündüğüne dair fikir verir.
Bu sonuçlara göre meme kanseri hormon reseptörü pozitif, HER2 pozitif ve üçlü negatif gibi alt gruplara ayrılır. Üçlü negatif tümörlerde östrojen, progesteron ve HER2 hedeflerinin hiçbiri bulunmaz. Aynı evredeki iki hastanın farklı tedavi alması çoğunlukla bu biyolojik farktan kaynaklanır. Patoloji raporunuzun bir kopyasını saklamanız, ileride başka bir hekime danışırken de işinize yarar.
Ameliyattan Önce İlaç Tedavisi (Neoadjuvan Yaklaşım)
Bazı hastalarda ilaç tedavisi ameliyattan önce başlatılır. Neoadjuvan tedavi olarak adlandırılan bu yaklaşım, özellikle tümörün büyük olduğu, koltuk altı lenf bezlerinin tutulduğu ya da HER2 pozitif ve üçlü negatif gibi ilaçlara iyi yanıt verme eğilimi taşıyan alt tiplerde gündeme gelir. Amaç, tümörü küçülterek daha sınırlı bir ameliyatı mümkün kılmak ve vücutta görüntülemeyle saptanamayan hücreleri erkenden hedeflemektir.
Bu yaklaşımın bir başka yararı, tümörün ilaca verdiği yanıtın doğrudan izlenebilmesidir. Tedavi sırasında muayene ve görüntülemeyle küçülme takip edilir. Ameliyatta çıkarılan dokuda hiç canlı kanser hücresi kalmamışsa buna patolojik tam yanıt denir; geride hücre kalmışsa ameliyat sonrasında tedaviyi değiştirmek ya da yeni bir ilaç eklemek gerekebilir. Neoadjuvan tedavinin uygun olup olmadığı tümörün özelliklerine, hastanın genel durumuna ve cerrahi ekibin görüşüne göre belirlenir; her hastada ilk adım ameliyat olmayabileceği gibi, ilaçla başlamak da herkes için geçerli değildir.
Genetik Danışmanlık ve BRCA Testi
Meme kanserlerinin bir kısmı, anne ya da babadan aktarılan gen değişiklikleriyle ilişkilidir. Bu alanda en çok bilinenler BRCA genleridir; bunların dışında başka genler de risk oluşturabilir. Genetik test; genç yaşta tanı alan, üçlü negatif tümörü olan, ailesinde çok sayıda meme, yumurtalık, pankreas ya da prostat kanseri bulunan, erkek meme kanseri olan veya her iki memesinde kanser gelişen hastalara önerilebilir. Test kararını ve kapsamını hekiminiz aile öykünüze göre belirler.
Sonucun tedaviye doğrudan etkisi olabilir: kalıtsal bir değişiklik saptanırsa cerrahi seçenekler yeniden tartışılabilir ve bazı hedefe yönelik ilaçlar gündeme gelebilir. Aynı zamanda kardeşler ve çocuklar gibi yakın akrabalar için de bilgi verir; taşıyıcı olduğu anlaşılan aile bireylerinde daha yakın tarama ya da koruyucu yaklaşımlar planlanabilir. Test öncesinde ve sonrasında genetik danışmanlık almak, sonuçların ne anlama geldiğini ve aileyle nasıl paylaşılacağını anlamayı kolaylaştırır. Sonucun çıkması zaman alabileceğinden, gerekli görüldüğünde testin tedavinin başında istenmesi planlamaya katkı sağlar.
Bahçelievler Bölgesinden Randevu
Meme Kanseri için değerlendirme yaptırmak isteyen Bahçelievler bölgesindeki hastalar, Ulus, Beşiktaş'taki muayenehanede Prof. Dr. Meral Günaldı'dan randevu alabilir. İletişim: 0553 747 02 12.