Rahim kanseri denildiğinde çoğu zaman rahim ağzı akla gelse de, rahmin gövdesini döşeyen endometrium tabakasından köken alan kanser ayrı bir hastalıktır ve tedavisi de farklıdır. Bu sayfa Beyoğlu ve yakın semtlerden gelen kadınların bu ayrımı anlamasına yardımcı olmak amacıyla yazıldı. Prof. Dr. Meral Günaldı, tıbbi onkoloji alanında sistemik tedavilerin planlanması ve izlenmesiyle ilgilenmektedir; muayenehanesi Ulus, Beşiktaş'tadır. Belirtileriniz varsa bir kadın hastalıkları hekimine başvurmanız ilk adımdır.
Beyoğlu, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda yer alan bir ilçedir.
Patoloji Raporunu Anlamak: Alt Tipler ve Derece
Alınan doku, patoloji uzmanı tarafından mikroskop altında incelenir ve rapor tedavinin temel yol haritasını oluşturur. Endometrium kanserlerinin büyük kısmı endometrioid tip olarak adlandırılır; bu tür çoğunlukla hormonla ilişkilidir ve yavaş seyirli olabilir. Daha az görülen seröz, berrak hücreli tipler ve karsinosarkom ise daha saldırgan davranma eğilimindedir ve tedavide farklı bir yaklaşım gerektirir.
Raporda ayrıca tümörün derecesi yer alır. Derece, kanser hücrelerinin normal endometrium hücrelerine ne kadar benzediğini anlatır; düşük dereceli tümörler normal dokuya daha yakın görünür. Ameliyat sonrası raporda tümörün rahim kas duvarına ne kadar derin ilerlediği, damar ya da lenf kanalı içinde tümör hücresi görülüp görülmediği (lenfovasküler invazyon) ve rahim ağzına uzanım gibi bilgiler de bulunur. Bu ayrıntıların her biri, ek tedaviye gerek olup olmadığı kararında ağırlık taşır. Raporunuzdaki terimleri hekiminize sormaktan çekinmeyin; gerektiğinde preparatların başka bir patoloji laboratuvarında yeniden incelenmesi de istenebilir.
Evreleme ve Görüntüleme Yöntemleri
Evre, kanserin rahim içinde ne kadar ilerlediğini ve vücudun başka bölgelerine yayılıp yayılmadığını tanımlar. Endometrium kanserinde evreleme büyük ölçüde cerrahi evrelemeye dayanır; yani kesin evre, ameliyatta çıkarılan dokuların patolojik incelemesi sonucunda belirlenir. Uluslararası FIGO sistemi bu sınıflamada yaygın olarak kullanılır ve güncel sürümlerinde moleküler bulgulara da yer verilmiştir.
Ameliyat öncesinde görüntüleme, cerrahiyi planlamaya yardım eder. Pelvik MR, tümörün rahim duvarına ne kadar derin ilerlediğini ve rahim ağzına uzanıp uzanmadığını göstermede yararlıdır. Akciğer ve karın içine yayılım şüphesi olduğunda bilgisayarlı tomografi, seçilmiş durumlarda ise PET-BT kullanılabilir. Lenf bezlerinin durumunu anlamak için ameliyat sırasında sentinel lenf nodu yöntemi uygulanabilir: Tümörün ilk süzüldüğü bez boyayla işaretlenip çıkarılır, böylece tüm bezlerin alınmasına gerek kalmayabilir. Hangi tetkiklerin gerektiği, tümörün tipi ve muayene bulgularına göre belirlenir. Böbrek fonksiyonlarınız ya da kontrast madde alerjiniz varsa, görüntüleme öncesinde bunu ekibe bildirmeniz gerekir.
Ameliyat: Tedavinin Çoğu Zaman İlk Adımı
Hastalık rahimle sınırlı görünüyorsa tedavi genellikle ameliyatla başlar. Standart cerrahide rahim ve rahim ağzı çıkarılır (histerektomi); çoğu hastada yumurtalıklar ve tüpler de aynı ameliyatta alınır. Lenf bezlerinin değerlendirilmesi de cerrahinin önemli bir parçasıdır. Uygun hastalarda bu ameliyatlar laparoskopik ya da robotik yöntemlerle küçük kesilerden yapılabilir; bu tercih, hastanın vücut yapısı ve tümörün özellikleri göz önünde tutularak jinekolojik onkoloji cerrahı tarafından verilir.
Ameliyattan önce tıbbi onkoloğun da hastayı görmesi bazı durumlarda yarar sağlar. Örneğin tümörün saldırgan bir alt tipte olduğu biliniyorsa, ameliyat sonrası olası ilaç tedavisi için yol haritası önceden konuşulabilir. Kalp hastalığı, ileri diyabet ya da ciddi akciğer sorunu nedeniyle ameliyat riski çok yüksek olan hastalarda ise radyoterapi veya hormon tedavisi gibi cerrahi dışı seçenekler gündeme gelebilir. Ameliyatın kapsamı ve sonrasında ne bekleneceği, her hasta için ayrı ayrı planlanır.
Beyoğlu ve Çevresinden Gelen Ailelere Genetik Danışmanlık
Endometrium kanserlerinin küçük bir bölümü kalıtsal bir yatkınlık zemininde ortaya çıkar. Bunların en bilineni Lynch sendromudur; bu sendromda DNA onarımında görevli genlerden birinde doğuştan gelen bir değişiklik bulunur. Lynch sendromu taşıyan kişilerde endometrium kanserinin yanı sıra kalın bağırsak, yumurtalık, mide ve idrar yolları kanserleri için de risk artar.
Tümör dokusunda uyumsuzluk onarım eksikliği saptanması, kalıtsal bir nedenin araştırılması gerektiğini düşündürebilir. Genetik danışmanlık özellikle şu durumlarda önerilir:
- Hastalığın genç yaşta ortaya çıkması
- Ailede birden fazla kişide kalın bağırsak ya da endometrium kanseri bulunması
- Aynı kişide birden fazla Lynch ilişkili kanser görülmesi
Kalıtsal bir değişiklik saptanırsa, bu bilgi hem hastanın kendi izlem planını hem de anne, baba, kardeş ve çocuklar gibi birinci derece akrabalar için yapılacak testleri yönlendirir. Taşıyıcı olduğu anlaşılan akrabalarda kolonoskopi gibi izlem yöntemleri ve riski azaltmaya yönelik ameliyat seçenekleri hekimle değerlendirilebilir.
Beyoğlu Bölgesinden Randevu
Randevu ve bilgi için 0553 747 02 12 numaralı telefonu arayabilir ya da iletişim formunu doldurabilirsiniz. Rahim (Endometrium) Kanseri konusunda muayene Ulus, Beşiktaş'taki muayenehanede yapılır; Beyoğlu bölgesinden gelen hastalar önceki tetkiklerini yanlarında getirebilir.