Rahim kanseri denildiğinde çoğu zaman rahim ağzı akla gelse de, rahmin gövdesini döşeyen endometrium tabakasından köken alan kanser ayrı bir hastalıktır ve tedavisi de farklıdır. Bu sayfa Caddebostan ve yakın semtlerden gelen kadınların bu ayrımı anlamasına yardımcı olmak amacıyla yazıldı. Prof. Dr. Meral Günaldı, tıbbi onkoloji alanında sistemik tedavilerin planlanması ve izlenmesiyle ilgilenmektedir; muayenehanesi Ulus, Beşiktaş'tadır. Belirtileriniz varsa bir kadın hastalıkları hekimine başvurmanız ilk adımdır.
Caddebostan, İstanbul'un Anadolu Yakası'nda, Kadıköy ilçesinde yer alır.
Menopoz Öncesinde ve İlerlemiş Hastalıkta Belirtiler
Endometrium kanseri daha çok menopoz sonrasında görülse de daha genç kadınlarda da ortaya çıkabilir. Bu dönemde belirti, adet düzenindeki değişiklik şeklinde kendini gösterir: Adetler arasında kanama, alışılmadık derecede uzun ya da yoğun adetler veya düzensiz kanamalar dikkat çekebilir. Özellikle kilo fazlası ya da polikistik over sendromu olan kadınlarda bu tür değişikliklerin hekimle konuşulması yerinde olur.
Hastalık rahim dışına yayıldığında farklı yakınmalar eklenebilir:
- Kasıkta ya da alt karında süregen ağrı veya baskı hissi
- Karında şişlik, çabuk doyma
- Bacaklarda şişlik
- İstemsiz kilo kaybı ve belirgin halsizlik
- Nefes darlığı ya da inatçı öksürük
Bu belirtilerin hiçbiri tek başına kansere özgü değildir; bağırsak, idrar yolları ya da kalp hastalıkları da benzer yakınmalara yol açabilir. Önemli olan, birkaç hafta içinde geçmeyen veya giderek artan şikâyetlerin bir hekim tarafından değerlendirilmesidir. Doktora giderken yakınmaların ne zamandır sürdüğünü ve hangi durumlarda arttığını anlatabilmek, doğru tetkiklerin seçilmesine katkı sağlar.
Caddebostan ve Çevresinden Gelen Ailelere Genetik Danışmanlık
Endometrium kanserlerinin küçük bir bölümü kalıtsal bir yatkınlık zemininde ortaya çıkar. Bunların en bilineni Lynch sendromudur; bu sendromda DNA onarımında görevli genlerden birinde doğuştan gelen bir değişiklik bulunur. Lynch sendromu taşıyan kişilerde endometrium kanserinin yanı sıra kalın bağırsak, yumurtalık, mide ve idrar yolları kanserleri için de risk artar.
Tümör dokusunda uyumsuzluk onarım eksikliği saptanması, kalıtsal bir nedenin araştırılması gerektiğini düşündürebilir. Genetik danışmanlık özellikle şu durumlarda önerilir:
- Hastalığın genç yaşta ortaya çıkması
- Ailede birden fazla kişide kalın bağırsak ya da endometrium kanseri bulunması
- Aynı kişide birden fazla Lynch ilişkili kanser görülmesi
Kalıtsal bir değişiklik saptanırsa, bu bilgi hem hastanın kendi izlem planını hem de anne, baba, kardeş ve çocuklar gibi birinci derece akrabalar için yapılacak testleri yönlendirir. Taşıyıcı olduğu anlaşılan akrabalarda kolonoskopi gibi izlem yöntemleri ve riski azaltmaya yönelik ameliyat seçenekleri hekimle değerlendirilebilir.
Tedavi Bittikten Sonra İzlem: Caddebostan ve Yakın Semtlerden Gelenler İçin
Tedavinin tamamlanması, düzenli kontrollerin başlangıcıdır. İzlem görüşmelerinde öncelikle hastanın yakınmaları dinlenir ve jinekolojik muayene yapılır; vajina tepesinin muayenesi, yerel nüksün fark edilmesinde değerli bir yöntemdir. Kan testleri ve görüntüleme ise rutin olarak herkese değil, belirtilere ve hastalığın başlangıçtaki risk düzeyine göre istenir.
Kontrol aralıkları, ilk yıllarda daha sık olup zamanla seyrekleşir; bu takvimi hekiminiz sizin durumunuza göre belirler. İki kontrol arasında aşağıdaki belirtileri fark ederseniz randevu tarihini beklemeden hekiminize haber vermeniz uygun olur:
- Vajinadan yeni başlayan kanama ya da kanlı akıntı
- Kasık, sırt veya karında geçmeyen ağrı
- Bacaklarda şişlik
- Açıklanamayan kilo kaybı, iştahsızlık
- Süregen öksürük ya da nefes darlığı
Endometrium kanseri için toplumda uygulanan bir tarama testi bulunmadığından, izlem dönemindeki asıl dayanak hastanın kendi vücudundaki değişikliklere dikkat etmesi ve bunları paylaşmasıdır. Kontrollere gelirken aradaki dönemde yaşadığınız yakınmaları kısaca not almanız görüşmeyi kolaylaştırır.
Tedavi Sürecinde ve Sonrasında Günlük Yaşam
Ameliyat ve ek tedaviler bedende ve günlük yaşamda bazı değişikliklere yol açabilir. Yumurtalıkları alınan ve henüz menopoza girmemiş kadınlarda ani başlayan sıcak basmaları, uyku sorunları ve vajinal kuruluk görülebilir. Lenf bezleri çıkarılan ya da ışın tedavisi alan hastalarda bacakta şişlik (lenfödem) gelişebilir; erken fark edildiğinde fizyoterapi ve bası çorabı gibi yöntemlerle hafifletilebilir.
Bu dönemde dikkat edilmesi yararlı olabilecek noktalar şunlardır:
- Sebze, tam tahıl ve baklagil ağırlıklı, dengeli bir beslenme
- Hekim onayıyla düzenli yürüyüş ve hafif egzersiz
- Kan şekeri ve tansiyonun düzenli takibi
- Vajinal kuruluk ve cinsel yaşamla ilgili sorunların çekinmeden konuşulması
- Kaygı ve depresyon belirtileri için psikolojik destek alınması
Endometrium kanseri yaşamış kadınlarda fazla kilo ve diyabet sık eşlik ettiği için, kalp ve damar sağlığının korunması uzun vadeli izlemin bir parçasıdır. Menopoz yakınmaları için hormon kullanmayı düşünüyorsanız bu kararı mutlaka onkoloji hekiminizle birlikte verin.
Caddebostan Bölgesinden Randevu
Rahim (Endometrium) Kanseri için değerlendirme yaptırmak isteyen Caddebostan bölgesindeki hastalar, Ulus, Beşiktaş'taki muayenehanede Prof. Dr. Meral Günaldı'dan randevu alabilir. İletişim: 0553 747 02 12.