Meme kanseri tedavisi cerrahi, radyoterapi ve ilaç tedavilerinin birlikte düşünüldüğü, ekip çalışması gerektiren bir süreçtir. Tıbbi onkoloji bu sürecin kemoterapi, hormon tedavisi, hedefe yönelik ve bağışıklık temelli tedavilerden oluşan ayağını üstlenir. Prof. Dr. Meral Günaldı, Suadiye ve çevresinden gelen hastaları Ulus, Beşiktaş'taki muayenehanesinde kabul etmektedir. Sayfadaki başlıklar, tedavinin farklı dönemlerinde akla gelen sorulara yanıt vermeyi amaçlar.
Suadiye, İstanbul'un Anadolu Yakası'nda, Kadıköy ilçesinde yer alır.
Mamografi ve Düzenli Tarama
Tarama, hiçbir şikâyeti olmayan kişilerde hastalığı henüz belirti vermeden yakalamayı amaçlar. Meme kanserinde bu amaçla kullanılan temel yöntem mamografidir; düşük doz X ışınıyla memenin farklı açılardan görüntülenmesine dayanır. Mamografi, ele gelmeyecek kadar küçük kitleleri ve kanserin habercisi olabilen mikrokalsifikasyonları (kum tanesi büyüklüğündeki kireçlenmeler) gösterebilir.
Hangi yaşta başlanacağı ve hangi aralıkla tekrarlanacağı, ülkelerin tarama programlarına ve kişinin risk düzeyine göre değişir. Aile öyküsü güçlü olan ya da kalıtsal gen değişikliği taşıyan kadınlarda taramaya daha erken başlanabilir ve programa meme MR eklenebilir. Meme dokusu yoğun olanlarda ultrason tamamlayıcı olarak kullanılabilir. Kadınların kendi memelerini tanıması, yani dokunun olağan hâlini bilip değişiklikleri fark edebilmesi de faydalıdır; ancak bu farkındalık mamografinin yerine geçmez. Size uygun tarama planını aile hekiminiz ya da kadın sağlığıyla ilgilenen hekiminizle belirleyebilirsiniz. Taramada bir bulgu nedeniyle ek çekim istenmesi sık yaşanan bir durumdur ve çoğu zaman kanser anlamına gelmez.
Ameliyat Sonrası Kemoterapi Kararı
Tümör ameliyatla bütünüyle çıkarılmış olsa bile, kan ya da lenf yoluyla vücuda dağılmış ve tetkiklerle görülemeyen hücreler bulunabilir. Ameliyat sonrası verilen ve adjuvan adı verilen tedavinin amacı bu hücreleri yok ederek hastalığın geri dönme riskini azaltmaktır. Kemoterapinin bu aşamada gerekip gerekmediğine; tümör boyutu, lenf bezi tutulumu, tümör derecesi, alt tip, hastanın yaşı ve genel sağlığı birlikte değerlendirilerek karar verilir.
Hormon reseptörü pozitif ve HER2 negatif bazı erken evre tümörlerde, tümör dokusunda yapılan genomik testler kemoterapiden beklenen katkıyı tahmin etmeye yardımcı olabilir. Böylece bir kısım hasta gereksiz kemoterapiden korunabilir. Kemoterapi genellikle kür adı verilen, belirli aralıklarla tekrarlanan dönemler hâlinde ve damar yoluyla uygulanır; hangi ilaçların, kaç kür ve hangi sıklıkla verileceği kişiye göre planlanır. Bu süreçte kan değerleri her kür öncesinde kontrol edilir ve gerekirse doz ya da zamanlama değiştirilir. Başlamadan önce kalp fonksiyonları ve eşlik eden hastalıklar da gözden geçirilir.
Genetik Danışmanlık ve BRCA Testi
Meme kanserlerinin bir kısmı, anne ya da babadan aktarılan gen değişiklikleriyle ilişkilidir. Bu alanda en çok bilinenler BRCA genleridir; bunların dışında başka genler de risk oluşturabilir. Genetik test; genç yaşta tanı alan, üçlü negatif tümörü olan, ailesinde çok sayıda meme, yumurtalık, pankreas ya da prostat kanseri bulunan, erkek meme kanseri olan veya her iki memesinde kanser gelişen hastalara önerilebilir. Test kararını ve kapsamını hekiminiz aile öykünüze göre belirler.
Sonucun tedaviye doğrudan etkisi olabilir: kalıtsal bir değişiklik saptanırsa cerrahi seçenekler yeniden tartışılabilir ve bazı hedefe yönelik ilaçlar gündeme gelebilir. Aynı zamanda kardeşler ve çocuklar gibi yakın akrabalar için de bilgi verir; taşıyıcı olduğu anlaşılan aile bireylerinde daha yakın tarama ya da koruyucu yaklaşımlar planlanabilir. Test öncesinde ve sonrasında genetik danışmanlık almak, sonuçların ne anlama geldiğini ve aileyle nasıl paylaşılacağını anlamayı kolaylaştırır. Sonucun çıkması zaman alabileceğinden, gerekli görüldüğünde testin tedavinin başında istenmesi planlamaya katkı sağlar.
Yayılmış (Metastatik) Meme Kanserinde Tedavi Hedefleri
Kemik, karaciğer, akciğer ya da beyin gibi organlara yayılım olduğunda tedavinin amacı değişir. Bu aşamada hedef, hastalığı kontrol altında tutmak, belirtileri hafifletmek ve yaşam kalitesini koruyarak süreyi uzatmaktır. Pek çok hasta için metastatik meme kanseri, uzun süre ilaçlarla izlenen kronik bir hastalık gibi yönetilebilir.
Tedavi seçimi yine tümörün alt tipine göre yapılır. Hormon reseptörü pozitif hastalıkta çoğu zaman hormon tedavisi ile hedefe yönelik ilaçların birlikte kullanımı ilk tercihtir; HER2 pozitif hastalıkta bu reseptöre yönelik ilaçlar ön plana çıkar. Yayılmış odaktan yeniden biyopsi alınması, tümörün özelliklerinin değişip değişmediğini göstermek açısından faydalı olabilir. Kemik tutulumunda kemiği güçlendiren ilaçlar kırık ve ağrı riskini azaltmak için eklenir; ağrı, nefes darlığı gibi belirtiler için radyoterapi ve destek tedavileri kullanılır. Tedavi, düzenli aralıklarla yapılan görüntülemelerle izlenir ve yanıt azaldığında bir sonraki seçeneğe geçilir. Bu kararlarda hastanın kendi beklentileri ve öncelikleri de belirleyici rol oynar.
Suadiye Bölgesinden Randevu
Meme Kanseri için değerlendirme yaptırmak isteyen Suadiye bölgesindeki hastalar, Ulus, Beşiktaş'taki muayenehanede Prof. Dr. Meral Günaldı'dan randevu alabilir. İletişim: 0553 747 02 12.